Η Κομισιόν αρνείται τη δημοσιοποίηση 17 εκθέσεων για ευρωπαϊκά έργα στη Γάζα
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αρνήθηκε να δώσει στη δημοσιότητα 17 εσωτερικές εκθέσεις που αφορούν έργα υποδομής χρηματοδοτημένα από την Ευρωπαϊκή Ένωση στη Λωρίδα της Γάζας, επικαλούμενη τις εξαιρέσεις του Κανονισμού 1049/2001 περί πρόσβασης στα έγγραφα της ΕΕ. Η απόφαση περιλαμβάνεται σε επίσημη επιστολή με ημερομηνία 23 Ιουνίου 2026, η οποία απαντά σε αίτημα πρόσβασης που είχε υποβάλει ο δημοσιογράφος του EUobserver, Nikolaj Nielsen.
Το αίτημα αφορούσε 17 εκθέσεις και αναφορές προόδου για ευρωπαϊκά χρηματοδοτούμενα έργα στη Γάζα κατά την περίοδο 2020–2023. Σύμφωνα με την ίδια την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, τα έγγραφα σχετίζονται με έργα ύδρευσης, μονάδες αφαλάτωσης, εγκαταστάσεις ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, φωτοβολταϊκά συστήματα και άλλες κρίσιμες πολιτικές υποδομές που χρηματοδοτήθηκαν με ευρωπαϊκούς πόρους.
Η υπόθεση αναμένεται να προκαλέσει νέο κύκλο πολιτικών αντιδράσεων στις Βρυξέλλες, καθώς συνδέεται με ζητήματα διαφάνειας, διαχείρισης ευρωπαϊκών κονδυλίων και δημόσιου ελέγχου της εξωτερικής πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε μία περίοδο κατά την οποία οι διεθνείς πιέσεις για τη στάση της απέναντι στον πόλεμο στη Γάζα εντείνονται.
Την απάντηση υπογράφει ο Michael Karnitschnig, υπηρεσιακός επικεφαλής της αρμόδιας μονάδας της Γενικής Διεύθυνσης Μέσης Ανατολής της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Στην επιστολή αναφέρεται ότι η δημοσιοποίηση των εγγράφων θα μπορούσε να επηρεάσει τις διεθνείς σχέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης, να θίξει εμπορικά συμφέροντα και να αποκαλύψει ευαίσθητες πληροφορίες σχετικά με κρίσιμες υποδομές στη Γάζα.
Το πλέον χαρακτηριστικό σημείο της επιστολής είναι η διατύπωση:
“We have examined whether there could be an overriding public interest in disclosure, but we have not been able to identify such an interest.”
Δηλαδή, η ίδια η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δηλώνει ότι εξέτασε εάν υπάρχει υπέρτερο δημόσιο συμφέρον που να δικαιολογεί τη δημοσιοποίηση των εγγράφων, αλλά κατέληξε ότι δεν εντόπισε τέτοιο συμφέρον.
Η χρονική συγκυρία προσδίδει ιδιαίτερη βαρύτητα στην υπόθεση. Την ίδια περίοδο, η Ανεξάρτητη Διεθνής Επιτροπή Έρευνας του ΟΗΕ για τα Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη και το Ισραήλ δημοσιοποίησε νέα ευρήματα, σύμφωνα με τα οποία το Ισραήλ «συνεχίζει να διαπράττει γενοκτονία και άλλα εγκλήματα θηριωδίας» στη Γάζα, με ιδιαίτερη αναφορά στη συστηματική στοχοποίηση παιδιών και στην καταστροφή των συνθηκών επιβίωσης του παλαιστινιακού πληθυσμού.
Μέσα σε αυτό το διεθνές περιβάλλον, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επέλεξε να μη δημοσιοποιήσει τις εκθέσεις που αφορούν έργα τα οποία χρηματοδοτήθηκαν από ευρωπαϊκούς πόρους και υλοποιήθηκαν στη Γάζα. Οι εκθέσεις αυτές εκτιμάται ότι περιλαμβάνουν στοιχεία για την κατάσταση και την τύχη ευρωπαϊκών υποδομών που επλήγησαν ή καταστράφηκαν κατά τη διάρκεια των στρατιωτικών επιχειρήσεων. Ωστόσο, το περιεχόμενό τους παραμένει άγνωστο, καθώς η πρόσβαση απορρίφθηκε στο σύνολό της.
Σύμφωνα με το EUobserver, ο δημοσιογράφος Nikolaj Nielsen είχε ζητήσει τα έγγραφα στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής νομοθεσίας περί διαφάνειας, επιδιώκοντας να εξετάσει την πορεία και την κατάσταση ευρωπαϊκών επενδύσεων στη Γάζα. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν αμφισβήτησε την ύπαρξη των εγγράφων ούτε το αντικείμενό τους· αντιθέτως, επέλεξε να μην επιτρέψει την πρόσβαση επικαλούμενη τις προβλεπόμενες εξαιρέσεις του ευρωπαϊκού δικαίου.
Η υπόθεση αναμένεται να προκαλέσει νέο κύκλο πολιτικών αντιδράσεων στις Βρυξέλλες, καθώς συνδέεται με ζητήματα διαφάνειας, διαχείρισης ευρωπαϊκών κονδυλίων και δημόσιου ελέγχου της εξωτερικής πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε μία περίοδο κατά την οποία οι διεθνείς πιέσεις για τη στάση της απέναντι στον πόλεμο στη Γάζα εντείνονται.
Πηγές:
- European Commission – Reply to access to documents request, 23 June 2026
- EUobserver – Nikolaj Nielsen, “EU commission says there is ‘no public interest’ in Gaza, the same day the UN rights office describes it as genocide”
- United Nations / UNISPAL – Independent International Commission of Inquiry, Press Release
- United Nations / UNISPAL – Full Report of the Independent International Commission of Inquiry
- Middle East Monitor – “EU hides secret Gaza files as UN says Israel is committing genocide”
